วันที่ 23 สิงหาคม 2569 ศูนย์เทคโนโลยีโลหะและวัสดุแห่งชาติ (เอ็มเทค) สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ร่วมเป็นส่วนหนึ่งของงาน Social Development Expo 2026 ณ อิมแพ็ค เมืองทองธานี โดยมี ดร.ศราวุธ เลิศพลังสันติ รองผู้อำนวยการเอ็มเทค สวทช. ร่วมบรรยายในหัวข้อ “พลิกโฉมนวัตกรรมและเทคโนโลยี เพื่อสังคมที่เท่าเทียม และยั่งยืน” พร้อมวิทยากรจากหลากหลายภาคส่วน ร่วมแลกเปลี่ยนมุมมอง ประสบการณ์ และแนวทางการประยุกต์ใช้นวัตกรรมและเทคโนโลยีเพื่อสร้างการเปลี่ยนแปลงทางสังคมอย่างเป็นรูปธรรม
ดร.ศราวุธ เน้นถึงบทบาทของสวทช. ในการเป็น “เครื่องยนต์วิจัยของประเทศ” ตามนโยบายของหน่วยงานในการนำนวัตกรรมเพื่อสังคมสู่การใช้ประโยชน์ได้จริง ผ่านความร่วมมือกับหน่วยงานในกระทรวง พม. ซึ่งจำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือจากหลายหน่วยงาน เพื่อให้สามารถนำไปใช้ได้จริงและขยายผลสู่ชุมชนอย่างยั่งยืน โดยเอ็มเทค สวทช. มุ่งพัฒนานวัตกรรมใน 4 ด้านสำคัญ ได้แก่ การคัดกรองและป้องกันโรค การส่งเสริมการใช้ชีวิตของผู้สูงอายุ การสนับสนุนการปฏิบัติงานของผู้ดูแล และการปรับปรุงที่อยู่อาศัย
หนึ่งในแนวทางสำคัญคือการนำเทคโนโลยีดิจิทัลและปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาช่วยวิเคราะห์ข้อมูลสุขภาพ เพื่อสนับสนุนการปฏิบัติหน้าที่ของผู้ดูแลระดับปฐมภูมิ ได้แก่ ผู้บริบาลคุ้มครองสิทธิผู้สูงอายุ อาสาสมัครสาธารณสุข (อสม.) รวมถึงผู้ที่ทำหน้าที่ผู้แลผู้สูงอายุในครอบครัว ในการประเมินความเสี่ยงและให้คำแนะนำด้านสุขภาพเฉพาะบุคคลที่เหมาะสมกับผู้สูงอายุแต่ละราย รวมถึงนวัตกรรมสำหรับผู้สูงอายุที่อยู่ลำพัง เช่น ระบบติดตามการรับประทานยาและระบบเฝ้าระวังการพลัดตกหกล้มในห้องน้ำ ที่เหมาะกับบริบทการใช้ชีวิตของผู้สูงอายุโดยออกแบบให้คำนึงถึงความเป็นส่วนตัวของผู้ใช้งาน
ทั้งนี้ เอ็มเทคให้ความสำคัญกับการ ต่อยอดนวัตกรรมให้สามารถทำงานร่วมกับระบบใช้ที่มีอยู่เดิม มากกว่าการสร้างระบบใหม่ที่เพิ่มความซ้ำซ้อน โดยจะเข้าไปเสริมเพิ่มคุณค่าของระบบที่มีอยู่ เพื่อให้เกิดการใช้งานจริง ลดภาระของผู้ดูแล และสามารถขยายผลผ่านความร่วมมือของหน่วยงานต่าง ๆ ไปสู่ชุมชนและพื้นที่ทั่วประเทศ โดยมีเป้าหมายให้นวัตกรรมเพื่อผู้สูงอายุ เข้าถึงง่าย ใช้ประโยชน์ได้จริง และไม่เพิ่มภาระค่าใช้จ่ายให้แก่ประชาชน ซึ่งจะเป็นส่วนสำคัญในการยกระดับคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุและสร้างสังคมที่เท่าเทียมและยั่งยืน โดยในปีนี้ ถึงปี 2570 สวทช. จะดำเนินงานร่วมกับ กรมกิจการผู้สูงอายุ กระทรวง พม. ในการนำนวัตกรรมเข้าไปยกระดับคุณภาพชีวิตของกลุ่มเปราะบางในพื้นที่นำร่องหลายจังหวัด โดยภายใต้เป้าหมาย “สวัสดิการตรงเป้า ดูแลเชิงรุก สุขภาพดี สร้างโอกาสให้กลุ่มเปราะบาง” เพื่อให้ประชาชนเข้าถึงบริการด้านสุขภาพ อีกทั้งจะจัดทำข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย ร่วมกับกองพัฒนานโยบายและนวัตกรรมทางสังคม กระทรวง พม. เพื่อการขยายผลในระยะยาวอย่างยั่งยืน
โดยการจัดงาน Social Development Expo 2026 มีเป้าหมายเพื่อเป็นเวทีแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ ประสบการณ์ และนวัตกรรมจากหน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน ภาคประชาสังคม และภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง เพื่อร่วมกันขับเคลื่อนการพัฒนาสังคมและยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนอย่างทั่วถึง โดยมุ่งส่งเสริมการนำเทคโนโลยีและนวัตกรรมไปประยุกต์ใช้เพื่อแก้ไขปัญหาสังคม ลดความเหลื่อมล้ำ และสร้างโอกาสให้ทุกคนสามารถเข้าถึงการพัฒนาได้อย่างเท่าเทียมและยั่งยืน