วันที่ 31 สิงหาคม 2569
ณ อาคาร Pilot plant อุทยานวิทยาศาสตร์ประเทศไทย จ.ปทุมธานี
ศูนย์เทคโนโลยีโลหะและวัสดุแห่งชาติ (เอ็มเทค) สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ให้การต้อนรับคณะกรรมการและผู้แทนจากสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) และการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) ในโอกาสเข้าตรวจเยี่ยมและติดตามความก้าวหน้าโครงการวิจัย ภายใต้แผนงาน “การเปลี่ยนเถ้าหนักจากถ่านหินให้กลายเป็นวัสดุเพิ่มมูลค่า สำหรับการดักจับคาร์บอนไดออกไซด์และการลด PM 2.5” ซึ่งได้รับทุนสนับสนุนการวิจัยและพัฒนาจากความร่วมมือระหว่าง กฟผ. และ วช.
ดร.ดวงเดือน อาจองค์ หัวหน้าทีมวิจัยเซรามิกคะตะลิสต์และคาร์บอน เอ็มเทค พร้อมด้วยทีมวิจัย ได้นำเสนอผลการดำเนินงานและแนวทางการพัฒนานวัตกรรมตามหลักเศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy) โดยการพัฒนาเถ้าหนัก (Bottom Ash) มาพัฒนาเป็นวัสดุซีโอไลต์สำหรับดักจับก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ (CO2) ในแก๊สไอเสียจากกระบวนการผลิตไฟฟ้า นอกจากนั้น ดร.ศุภวรรณ วิชพันธุ์ ยังได้นำซีโอไลต์ดังกล่าว มาพัฒนาร่วมกับกากตะกอนโรงผลิตน้ำใส เพื่อเป็นวัสดุคอมโพสิตสำหรับกรองฝุ่นละออง PM 2.5 และ PM10 ซึ่งออกแบบให้มีประสิทธิภาพการกรองสูง
ทั้งนี้ นวัตกรรมดังกล่าวได้รับการออกแบบ ติดตั้ง และทดสอบกับไอเสียจริง ณ โรงไฟฟ้าแม่เมาะ เมื่อปี 2568 ที่ผ่านมา โดยวัสดุที่พัฒนาขึ้นสามารถนำกลับมาฟื้นฟูสภาพเพื่อใช้งานซ้ำได้อย่างต่อเนื่องมากกว่าร้อยรอบ นับเป็นก้าวสำคัญในการพัฒนาระบบดักจับ CO2 ด้วยการอัพไซเคิลวัสดุพลอยได้จากการผลิตกระแสไฟฟ้าอย่างเป็นรูปธรรม พร้อมกันนี้ คณะกรรมการและผู้แทนฯ กฟผ. และ วช. ยังได้แลกเปลี่ยนข้อคิดเห็นร่วมกับคณะนักวิจัยในหลากหลายมิติ และเน้นต่อยอดสู่ภาคอุตสาหกรรมและการใช้ประโยชน์เชิงพาณิชย์ ซึ่งจากศักยภาพและความพร้อมของผลการทดสอบภาคสนาม ทางกฟผ.ได้วางแผนหารือเพื่อสนับสนุนและขับเคลื่อนงานวิจัยร่วมกันอย่างต่อเนื่อง มุ่งผลักดันเทคโนโลยีการดักจับ CO2 และลด PM 2.5 ให้เป็นกำลังสำคัญสู่เป้าหมายความเป็นกลางทางคาร์บอน (Carbon Neutrality) ของประเทศต่อไป